Vieze handen? Gezonde kinderen!

Terug naar overzicht

Vieze handen? Gezonde kinderen!

Vandaag, op de tweede woensdag van juni is het Nationale Buitenspeeldag. Door heel Nederland gaan kinderen naar buiten om te spelen, ontdekken, bewegen en ravotten. En dat is niet alleen leuk, maar ook ontzettend belangrijk voor hun ontwikkeling en gezondheid.

Wat Maastrichtse babypoep ons leert over buitenspelen

Dat buitenspelen gezond is, weten we eigenlijk al lang. Maar recent onderzoek van Maastrichtse wetenschappers laat zien dat buiten spelen mogelijk nóg belangrijker is dan gedacht. Onderzoekers van de Universiteit Maastricht onderzoeken namelijk hoe bacteriën uit de natuur invloed hebben op de darmflora en het immuunsysteem van jonge kinderen. Daarvoor analyseren zij onder andere bodemmonsters én babypoep. Het onderzoek kijkt onder meer naar de relatie tussen buitenspelen, natuurcontact en het ontstaan van allergieën zoals astma en eczeem.

💩 Lees meer over het onderzoek:  Hoe gezond is buitenspelen? Maastrichtse vriezers vol babypoep bevatten het antwoord (Observant online).

Buiten spelen is meer dan “even een frisse neus”

Buitenspelen helpt kinderen op allerlei manieren in hun ontwikkeling. Kinderen die regelmatig buiten spelen bewegen meer, ontwikkelen hun motoriek beter en leren op een natuurlijke manier hun grenzen kennen. Rennen, klimmen, springen, vallen en weer opstaan horen daarbij.

Ook sociaal-emotioneel heeft buitenspelen grote voordelen. Tijdens vrij spel leren kinderen samenwerken, oplossingen bedenken, omgaan met winst en verlies en hun fantasie gebruiken. Daarnaast helpt buiten zijn bij ontspanning en stressvermindering.

Voor scholen en BSO’s is dat belangrijk om te beseffen: buitenspelen is geen “extraatje” naast leren, maar een essentieel onderdeel van gezond opgroeien en ontwikkelen.

🧑‍🏫 Lees het artikel: We zien dat kinderen steeds minder buiten spelen (Gezonde school)
🤸 Lees het artikel: Risicovol buitenspelen is gezond (Nederlands Jeugdinstituut) 

Buiten spelen helpt ook bij leren

Even buiten bewegen doet kinderen zichtbaar goed. Onderzoek laat zien dat kinderen zich na buitenspelen vaak beter kunnen concentreren in de klas. Bewegen en buitenlucht stimuleren de doorbloeding van de hersenen en ondersteunen cognitieve functies zoals geheugen, aandacht en probleemoplossend vermogen.

Juist daarom kunnen speelplaatsen, groene schoolpleinen en buitenactiviteiten een belangrijke bijdrage leveren aan het welzijn én het leervermogen van kinderen.

🚸 Bekijk de tipsheet (pdf): Buitenspelen in de kinderopvang (Kenniscentrum sport en bewegen)

Kinderen spelen steeds minder buiten

Tegelijkertijd zien verschillende onderzoeken een zorgelijke trend: kinderen spelen steeds minder buiten. Schermtijd, drukke agenda’s en een gebrek aan aantrekkelijke speelruimte spelen daarin mee. Terwijl veel kinderen juist aangeven méér buiten te willen spelen.

Dat maakt de rol van scholen, kinderopvangorganisaties, BSO’s en ouders extra belangrijk. Met kleine keuzes kan al veel verschil gemaakt worden:

  • vaker naar buiten gaan
  • ruimte geven voor vrij spel
  • groen toevoegen aan het schoolplein
  • natuur dichterbij brengen
  • en kinderen soms gewoon lekker vies laten worden

📺 Lees het artikel en bekijk de video met neuropsycholoog Erik Scherder: Kinderen zeggen er vrolijk van te worden, toch spelen ze minder buiten (NOS)
📋 Lees het rapport (pdf): Onderzoek buitenspelen 2026 Jantje Beton & Branchevereniging Spelen en Bewegen (Jantje Beton)

Een beetje modder mag best

De Maastrichtse onderzoekers benadrukken dat contact met natuur en bodem mogelijk bijdraagt aan een diversere darmflora en een sterker immuunsysteem. Hoewel nog niet alles bewezen is, onderstreept het onderzoek hoe belangrijk natuurcontact in de vroege kinderjaren kan zijn.

Dus misschien hoeven vieze handen niet altijd direct schoongemaakt te worden. Misschien horen ze gewoon bij gezond opgroeien.

CNME helpt graag mee

Een groene en uitdagende buitenruimte nodigt kinderen uit om meer te bewegen, ontdekken en spelen. CNME kan helpen bij het vergroenen van schoolpleinen en het creëren van speelnatuur.

Meer weten?

📩 Mail naar Nelle Driessen: nelle.driessen@cnme.nl